Redelijk gebruik op YouTube

Redelijk gebruik is een juridisch beginsel dat stelt dat je auteursrechtelijk beschermd materiaal onder bepaalde omstandigheden mag gebruiken zonder dat daarvoor toestemming van de auteursrechteigenaar vereist is. 

Richtlijnen voor redelijk gebruik

Wereldwijd worden er verschillende regels gehanteerd voor het gebruik van materiaal zonder toestemming van de auteursrechteigenaar. Zo vallen in de Verenigde Staten uitingen van commentaar, kritiek, onderzoek, onderwijs of berichtgeving onder redelijk gebruik. Andere landen hanteren het vergelijkbare beginsel van redelijk handelen, waarbij weer andere regels kunnen gelden.

Rechtbanken beoordelen redelijk gebruik op basis van de omstandigheden van elk specifiek geval. Juridisch advies inwinnen bij een deskundige is vaak de beste optie wanneer je video's wilt uploaden die auteursrechtelijk beschermd materiaal bevatten.

De vier factoren van redelijk gebruik

In de Verenigde Staten wordt redelijk gebruik bepaald door een rechter, die beoordeelt hoe elk van de vier factoren van redelijk gebruik van toepassing is op een specifiek geval.

1. Het doel en de aard van het gebruik, inclusief of dat gebruik voor commerciële doeleinden is of voor educatieve of non-profitdoeleinden

Rechtbanken richten zich meestal op de vraag of het gebruik 'transformerend' is. Dat wil zeggen, of het gebruik een nieuwe uitdrukking of betekenis aan het origineel geeft, of dat het origineel gewoon is gekopieerd. Commercieel gebruik wordt minder snel als redelijk gebruik beschouwd, maar het is wel mogelijk om inkomsten te genereren met een video waarbij het gebruik toch als redelijk kan worden beschouwd.

2. De aard van het auteursrechtelijk beschermde werk

Het gebruik van materiaal dat hoofdzakelijk feitelijk werk bevat, wordt eerder beschouwd als redelijk dan het gebruik van zuiver fictief werk.

3. De hoeveelheid en het wezenlijke belang van het gebruikte gedeelte in verhouding tot het auteursrechtelijk beschermde werk als geheel

Het ontlenen van kleine hoeveelheden materiaal aan een oorspronkelijk werk wordt eerder beschouwd als redelijk gebruik dan het ontlenen van grote hoeveelheden. Toch kan in bepaalde situaties zelfs gebruik van een kleine hoeveelheid materiaal ervoor zorgen dat iets niet wordt beschouwd als redelijk gebruik, vooral als het gebruikte materiaal de 'kern' van het oorspronkelijke werk vormt.

4. Het effect van het gebruik op de potentiële afzetmarkt of waarde van het auteursrechtelijk beschermde werk

Gebruik dat een negatieve invloed heeft op de mogelijkheid van de eigenaar van het auteursrecht om profijt te hebben van zijn of haar oorspronkelijke werk, wordt veel minder vaak beschouwd als redelijk gebruik. Rechtbanken maken in deze categorie soms een uitzondering voor parodieën.

Voorbeelden van redelijk gebruik

Bekijk de video hieronder voor nuttige voorbeelden van redelijk gebruik.

Donald Duck Meets Glenn Beck in Right Wing Radio Duck

Donald Duck Meets Glenn Beck in Right Wing Radio Duck

van rebelliouspixels

In deze remix wordt met korte fragmenten uit verschillende bronmaterialen een nieuwe boodschap samengesteld over het effect van provocerende taal tijdens een economische crisis. Werken waarbij nieuwe betekenis wordt gegeven aan het bronmateriaal, kunnen worden beschouwd als redelijk gebruik.

Asiana to Sue KTVU for Broadcasting Fake, Racist Pilot Names

van TheRunListChannel

Het overnemen van nieuwsberichten is een ander soort gebruik dat vaak als redelijk wordt beschouwd. In deze video wordt een foutief nieuwsbericht besproken dat zelf het nieuws heeft gehaald. De presentator gebruikt een korte clip om te laten zien waar hij het over heeft.

Bescherming vanwege redelijk gebruik van YouTube

YouTube ontvangt veel verwijderingsverzoeken vanwege auteursrechtschending waarbij we worden gevraagd video's te verwijderen waarvan auteursrechteigenaren claimen dat ze inbreukmakend zijn. Soms betreft het video's die duidelijke voorbeelden van redelijk gebruik lijken. Rechters hebben bepaald dat rechthebbenden redelijk gebruik in aanmerking moeten nemen voordat ze een verwijderingsverzoek vanwege auteursrechtschending indienen. In veel gevallen (hoewel het maar om een gedeelte van alle verwijderingen vanwege auteursrechtschending gaat) vragen wij auteursrechteigenaren daarom te bevestigen of ze een dergelijke analyse hebben gemaakt.

In een aantal uitzonderlijke gevallen hebben we de maker van de video gevraagd om mee te doen aan een nieuw initiatief dat een aantal van de beste voorbeelden van redelijk gebruik op YouTube beschermt tegen verwijdering vanwege auteursrechtschending. Met dit initiatief wil YouTube creators van wie video's met 'redelijk gebruik' een verwijderingsverzoek hebben ontvangen, schadeloosstellen tot een maximum van $ 1 miljoen aan juridische kosten in het geval dat een verwijdering leidt tot een rechtszaak over auteursrechtschending. Zo willen we deze creators een kans geven om hun werk te beschermen. Uiteindelijk willen we de hele creatieve wereld beter maken door mensen het belang en tegelijk ook de grenzen van het concept 'redelijk gebruik' te laten zien.

Bekijk voorbeelden van bescherming vanwege redelijk gebruik van YouTube

Fracking Next Door

Meer voorbeelden vind je in de playlist met video's die worden beschermd vanwege redelijk gebruik.

Opmerking: In de VS kun je de door ons beschermde video's hierboven bekijken. Buiten de VS kun je de video's in deze playlist helaas niet bekijken.

Deze video's vormen maar een heel klein deel van de verwijderingsverzoeken vanwege auteursrechtschending die we ontvangen, en ook maar een klein percentage van de mogelijke gevallen van redelijk gebruik die kunnen worden verwijderd. YouTube kan alleen bescherming vanwege redelijk gebruik bieden aan een klein aantal individuele video's per jaar, die we uitkiezen op basis van verschillende factoren. We proberen video's te kiezen die het concept van redelijk gebruik het beste illustreren. Als jouw video voor dit initiatief wordt uitgekozen, nemen we contact met je op. Neem geen contact met ons op om te vragen je video te beschermen. We benaderen jou als we je deze bescherming kunnen bieden.

Herstelde video's

We kunnen niet iedereen juridische hulp aanbieden, maar we blijven wel alert op verwijderingsverzoeken die invloed hebben op alle creators. Je hebt misschien berichten gezien over gevallen waarin we rechthebbenden hebben gevraagd nog eens na te denken over het verwijderen van video's of ze opnieuw toe te staan op grond van redelijk gebruik. Voorbeeld:

  • Deze video van The Young Turks, waarin korte clips uit een sterk bekritiseerde commercial worden gebruikt in een discussie over de vraag waarom veel kijkers deze commercial beledigend vonden.
  • De video van Secular Talk, waarin Mike Huckabee wordt bekritiseerd voor het promoten van een niet-bewezen behandeling voor diabetes.
  • Buffy vs Edward: Twilight Remixed -- [original version], een remix die de manieren vergelijkt waarop vrouwen worden neergezet in twee vampierfilms gericht op tieners.
  • 'No Offense', geüpload door de National Organization for Marriage, waarin een tirade van Perez Hilton wordt gebruikt als een voorbeeld van lomp gedrag van voorstanders van het homohuwelijk.

Bronnen

Wil je meer informatie over redelijk gebruik? Er is veel informatie beschikbaar op internet. De onderstaande sites dienen uitsluitend ter informatie en worden niet gesteund door YouTube.

Was dit nuttig?
Hoe kunnen we dit verbeteren?