حق نشر را مانند حق کپی کردن درنظر بگیرید. براساس قانون حق نشر، زمانی که شخص اثری اصلی، مثلاً ویدیو YouTube ایجاد میکند، معمولاً بهطور خودکار مالک حق نشر آن اثر محسوب میشود. مالکان حق نشر از نظر قانونی حق استفاده و توزیع محتوا را دارند و خودشان تصمیم میگیرند که چه افراد دیگری نیز از این حق برخوردار خواهند بود.
اثر برای اینکه واجدشرایط حفاظت تحت حق نشر باشد باید خلاقانه باشد و در یک بستر فیزیکی تثبیت شده باشد. موارد غیرملموس مانند ایدهها، حقایق، و فرایندها مشمول قانون حق نشر نیستند.
اجازه حق نشر - حق نشر در YouTube
گزینههایی برای استفاده امن از محتوای دارای حق نشر
- استفاده از محتوا بهشیوهای که بتوان آن را مستثنی از حق نشر دانست، مثلاً «استفاده منصفانه»، معامله بیطرفانه، یا دامنه عمومی.
- اجازه گرفتن برای استفاده از محتوای شخصی دیگر
- استفاده از محتوا مطابق با شرایط پروانه مشترکات خلاقانه
- برای موسیقی، تهیه از کتابخانه صوتی YouTube یا موسیقی برای محتواسازان
هیچیک از گزینههای بالا تضمین نمیکنند که با مشکلات مربوط به حق نشر در YouTube مانند دریافت اخطار حق نشر یا ادعای Content ID روبرو نشوید. اگر مطمئن نیستید، شاید بهتر باشد قبلاز بارگذاری کردن محتوا، مشاوره حقوقی دریافت کنید.
مفاهیم مربوط به حق نشر که باید بدانید
«استفاده منصفانه»
در ایالات متحده، اصل «استفاده منصفانه» بهطور قانونی اجازه میدهد که محتوای دارای حق نشر بدون کسب اجازه از مالک حق نشر برای برخی اهداف خاص مورد استفاده قرار گیرد. نمونههای رایج عبارتاند از آثار مربوط به تفسیر، نقد، تحقیق، آموزش، یا گزارشهای خبری. کشورها/ مناطق مختلف درباره اینکه چه زمانی استفاده از محتوای دارای حق نشر بدون اجازه مالک حق نشر قابل قبول است قوانین متفاوتی دارند. درباره «استفاده منصفانه» در YouTube بیشتر بدانید.
دامنه عمومی
دامنه عمومی به محتوایی اشاره دارد که تحت حفاظت حق نشر نیست زیرا یا حق نشر آن منقضی شده، یا اساساً محتوا واجدشرایط حفاظت تحت حق نشر نبوده است. بهعنوان مثال، آثاری که توسط سازمانهای دولتی ایالات متحده تولید شده باشند بهطور خودکار در دامنه عمومی قرار میگیرند.
قوانین در کشورها/ مناطق مختلف متفاوت است، اما معمولاً مدت اعتبار حق نشر برابر است با طول عمر نویسنده بهعلاوه ۵۰ تا ۷۰ سال. بعداز آن دوره، محتوا در دامنه عمومی قرار میگیرد یعنی همه میتوانند بهطور رایگان از آن استفاده کنند.
اثر اقتباسی
آثار اقتباسی عبارتاند از فنفیکشن، ترجمه، مشتق، اقتباس، و آثار مشابهی که برپایه محتوای موجودِ شخص دیگری ساخته شده باشد. مالک حق نشرِ محتوای موجود از نظر قانونی حق کنترل کردن نحوه استفاده از اثر خود را ازجمله در آثار اقتباسی دارد. قوانین خاص ممکن است بسته به کشور یا منطقه متفاوت باشند.
پرسشگان
در اینجا برخیاز متداولترین انواع محتوا که مشمول حق نشر هستند آورده شده است (این فهرست کامل نیست):
- آثار صوتی - تصویری، مثل نمایشهای تلویزیونی، فیلمها، و ویدیوهای آنلاین
- صداهای ضبطشده مانند آهنگها و سایر قطعات موسیقی.
- آثار مکتوب مانند مقالات، کتابها، و برگه نت موسیقی
- آثار تجسمی، مثل نقاشیها، پوسترها، و تبلیغات
- آثار نمایشی، مثل نمایشنامهها و فیلمهای موزیکال
- بازیهای ویدئویی
- نرمافزار رایانهای
نه، YouTube بهلحاظ قانونی نمیتواند در مناقشات مربوط به مالکیت حق نشر دخالت کند.
نقش YouTube این است که برای رعایت قانون حق نشر، وقتی درخواست برداشتن محتوا بهدلیل نقض حق نشر معتبری ارائه میشود، محتوا را بردارد. اگر بارگذارنده پساز آن دفاعیه دربرابر اخطار معتبری ارائه دهد، موظف خواهیم بود که آن را به فردی که درخواست برداشتن محتوا را داده (مدعی) بازارسال کنیم. پساز آن، حلوفصل کردن مشکل در دادگاه بر عهده بارگذارنده و مدعی خواهد بود.حق نشر آثار تولیدشده با هوش مصنوعی حوزه قانونی پیچیده و درحال تحول است و کشورها/ مناطق مختلف رویکردهای متفاوتی در قبال آن اتخاذ کردهاند. بهطورکلی، حق نشر از آثار تولیدشده توسط انسان محافظت میکند.
در YouTube، اگر درخواست برداشتن محتوا بهدلیل نقض حق نشر برای محتوایی ارائه شده باشد که بهنظر میرسد توسط هوش مصنوعی تولید شده ممکن است درخواست کنیم که جزئیات بیشتری ارائه شود یا ممکن است نتوانیم آن درخواست را بهعنوان مسئلهای مربوط به حق نشر پردازش کنیم.
درنهایت این مسئولیت شما است که قبلاز بارگذاری کردن اثر در YouTube، بررسی کنید که در حوزه دامنه عمومی قرار دارد یا نه. بااینحال، بررسی وضعیت دامنه عمومی ممکن است کار پیچیدهای باشد چون هیچ فهرست رسمیای از آثار موجود در دامنه عمومی وجود ندارد. منابع آنلاین متعددی وجود دارد که میتوانند در این زمینه به شما کمک کنند، ازجمله:
توجه داشته باشید که این راهنماها، و YouTube، نمیتوانند تضمین کنند که همه آثار پیوندشده تحت حفاظت حق نشر قرار نداشته باشند. همچنین، منابع ذکرشده در بالا تنها با اهداف آموزشی همرسانی شدهاند و YouTube آنها را تأیید و حمایت نمیکند.سازمان جهانی مالکیت فکری (WIPO) فهرستی از دفاتر بینالمللی مالکیت فکری و حق نشر دارد که میتوانید اطلاعات مربوط به قوانین حق نشر منطقه خود را از آنجا کسب کنید.
برای اتحادیه اروپا، وبسایت Your Europe اطلاعات مربوط به حق نشر را برای هر کشور/ قلمرو ارائه میدهد.
بهیاد داشته باشید که منابع فوقالذکر فقط با اهداف آموزشی همرسانی شدهاند و YouTube آنها را تأیید و حمایت نمیکند.